كريم زمانى جعفرى

143

فرهنگ لغات نهج البلاغه (فارسى)

اعْسال : م . عسل : انگبين ، مادهء شيرينى كه زنبوران عسل توليد مىكنند . ر . ع س ل بالاعسال المضفقة . خ 164 ص 537 س 9 اعْشاب : م . عُشب : گياه تر و تازه و يا مطلقا به معنى گياه . ر . ع ش ب و من زعر الجبال الاعشاب . خ 90 ص 259 س 6 عند النطاف و الاعشاب . ن 25 ص 881 س 9 اعْشى : كور كرد . مص . اعشاء ر . ع ش و - اعشى ، فعل ماضى مفرد مذكر غايب از باب افعال است . چون در اينجا جواب جملهء شرطيه است معنى مضارع ( كور كند ) مىدهد . من عشق شيئا اعشى بصره . خ 108 ص 330 س 6 اعْصَفَ : سخت وزان كرد . مص . اعصاف ر . ع ص ف - اعصف ، فعل ماضى مفرد مذكر غايب از باب افعال است . اعصف مجراها . خ 1 ص 26 س 5 اعْصى : نافرمان‌تر ، سركش‌تر ، گناهكارتر . ر . ع ص ى - اعصى ، بر وزن افعل ، صفت تفصيلى است . در اينجا به معنى صفت عالى ( نافرمان‌ترين ) آمده است . اعصاهم لربه . خ 85 ص 208 س 2 اعْصِىَ : نافرمانى كنم . ر . ع ص ى - اعصى ، فعل مضارع متكلم وحده از عصى يعصى است نصب اعصى به جهت ( ان ) ناصبه است . ان اعصى اللّه . خ 215 ص 714 س 5 اغْضَضْتُ : وادار به گاز گرفتن كردم ، نواختم . مص . اعضاض ر . ع ض ض - اعضضت ، فعل ماضى متكلم وحده از باب افعال است . اعضضته بجدك . ن 64 ص 1055 س 10 اعْضَلَ : درمانده شد ، مشكل شمرد . مص . اعضال ر . ع ض ل - اعضل ، فعل ماضى مفرد مذكر غايب از باب افعال است . اعضل المقوم . خ 96 ص 285 س 6 اعْطِ : ببخش ، بده . مص . اعطاء ر . ع ط و